7577 sayılı kanun ile yemek istisnasında ne değişti?

17 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de (Sayı: 33227) yayımlanan 7577 sayılı kanunun 10. maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendini tamamen yeniden düzenledi. En kritik değişiklik, nakit yemek yardımının SGK prim istisnasının günlük 300 TL'ye çıkarılması ve gelir vergisi istisnası ile eşitlenmesi.

Eski ve yeni durum karşılaştırması

Not: 2025 yılında SGK tarafından belirlenen 158 TL'lik nakit yemek istisnası, 2026 başında yayımlanan 2026/2 sayılı SGK Genelgesi ile aynı tutarda korunmuştu. 7577 sayılı kanun ile bu tutar 17 Nisan 2026 itibarıyla 300 TL'ye yükseltilerek gelir vergisi istisnası ile eşitlendi.

Bordro uygulaması

Nisan ayı bordrosunda nasıl uygulanacak?

Kanun 17 Nisan 2026'da Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Ay ortasında yayımlanması nedeniyle sektörde uygulamanın başlangıç tarihi konusunda kafa karışıklığı oluştu.

Pratikte oluşan eğilim: Kolay İK dahil çoğu bordro yazılımı ve danışmanlık firması, geçişin operasyonel karmaşasını önlemek için yeni 300 TL'lik istisnayı 1 Mayıs 2026 bordro döneminden itibaren uygulayacak. Nisan ayı bordrosu eski tutar (158 TL) ile kapanacak.

Teorik olarak iki farklı yaklaşım gündemde olsa da (1-16 Nisan eski / 17-30 Nisan yeni şeklinde ay bölme, ya da Nisan'ın tamamına yeni tutar uygulama), pratikte tercih edilen yöntem Mayıs'tan itibaren temiz geçiş yapmak. SGK'nın çıkaracağı uygulama genelgesi de büyük olasılıkla bu çizgide netleşecek; bordro departmanlarının genelgeyi yine de yakından takip etmesi öneriliyor.

Geriye dönük uygulanacak mı?

Kanun metninde geriye dönük uygulama hükmü yok. Yürürlük tarihi 17 Nisan 2026 olduğundan, bu tarihten itibaren geçerli. Ocak-Mart 2026 dönemi için eski tutar (158 TL) geçerliliğini koruyor.

Bordro yazılımımızı güncellememiz gerekiyor mu?

Evet. Bordro yazılımındaki SGK yemek istisnası parametresi güncellenmeli:

• Nakit yemek istisnası: 158 TL → 300 TL
• Kart (market kullanımı) istisnası: 158 TL → 300 TL (genelge ile netleşecek)
• Kart (sadece restoran): tamamı muaf (değişiklik yok)

Kolay İK Bordro kullanıcıları için bu güncelleme 1 Mayıs 2026 bordro döneminden itibaren otomatik olarak yansıtılacak.

Kart vs nakit farkı

Yemek kartı kullanan şirketler için ne değişti?

Yemek kartı ile yalnızca restoran, kafe ve lokanta gibi yemek hizmeti veren yerlerde kullanım yapılıyorsa bu kanun değişikliğinin pratikte bir etkisi yok. Çünkü bu kullanım "ayni yardım" (5510/80-b/1) kapsamında kalıyor ve tutardan bağımsız olarak tamamı SGK priminden muaf.

Değişiklik esas olarak nakit yemek parası veren ve yemek kartını market alışverişine açan şirketleri etkiliyor.

Kartla market alışverişi yapılıyorsa istisna 300 TL mi olacak?

Evet, 300 TL sınırı uygulanacak. Yemek kartı gıda harici ürünlerde (hijyen, giyim vb.) kullanılabiliyorsa veya nakit olarak çekilebiliyorsa, kanundaki 300 TL'lik günlük sınır geçerli olacak. Ancak SGK'nın yeni genelgesinde bu ayrımın detayları netleşecek.

Ersin Umdu'nun sosyal medya paylaşımındaki öngörü: SGK muhtemelen Danıştay kararlarındaki ayrımı koruyacak:

• Kart ile lokanta harici markette sadece gıda alınıyorsa: limit olmaksızın muaf
• Kart ile markette gıda harici (hijyen, giyim vb.) alınıyorsa: 300 TL sınır

Kart ile sadece restoranda kullanım hala tamamen muaf mı?

Evet, değişmedi. 5510/80-b/1 "ayni yardımlar" hükmü aynen korunuyor. Yemek kartı yalnızca yemek hizmeti sunan yerlerde kullanılıyorsa tutar sınırı olmaksızın SGK priminden muaf.

SGK genelgesi ne zaman çıkacak?

Kanun 17 Nisan 2026'da yürürlüğe girdi. SGK'nın uygulama genelgesini birkaç hafta içinde yayımlaması bekleniyor. Genelgede netleşecek konular:

• Nisan ayı bordrosunda geçiş uygulaması
• Kart kullanımında restoran/market ayrımının detayları
• Yuvarlama kuralının (%5 kesir) pratik uygulaması

Maliyet hesabı

Çalışan başına aylık SGK tasarrufu ne kadar?

Günlük 300 TL nakit yemek yardımı veren bir şirket için 22 iş günü üzerinden hesaplama:

Eski durum (158 TL istisna):

• Günlük prime tabi tutar: 300 - 158 = 142 TL
• Aylık prime tabi tutar: 142 × 22 = 3.124 TL
• SGK işveren payı (%20,5): 3.124 × 0,205 ≈ 640 TL
• SGK işçi payı (%14): 3.124 × 0,14 ≈ 437 TL

Yeni durum (300 TL istisna):

• Günlük prime tabi tutar: 300 - 300 = 0 TL
• SGK primi: 0 TL

Tasarruf: İşveren ayda ~640 TL, işçi ayda ~437 TL, toplam ~1.077 TL/çalışan/ay. 50 kişilik bir şirkette yıllık ~646.000 TL tasarruf.

Nakit mi yoksa kart mı artık daha avantajlı?

Fark önemli ölçüde daraldı ama kart hala biraz daha avantajlı:

Kartın avantajı: (1) SGK'da tutar sınırı yok (restoran kullanımında), (2) KDV indirimi yapılabiliyor, (3) gelir vergisi istisnası KDV dahil 330 TL. Ancak nakit ile kart arasındaki SGK farkı artık çok daha küçük; eskiden 142 TL/gün fark varken (300-158) şimdi sıfıra indi ve kart yalnızca 300 TL üstü tutar verenler için ekstra avantaj sağlıyor.

KDV dahil 330 TL'lik vergi istisnası SGK tarafında da geçerli mi?

Hayır. Kanun metni açıkça "300 Türk lirası" diyor, KDV'den bahsetmiyor. Vergi tarafındaki %10 KDV'li 330 TL hesabı, Gelir Vergisi Kanunu'ndaki ayrı bir düzenleme. SGK istisnası için geçerli tutar 300 TL (KDV hariç).

2027 ve sonrası

2027'de tutar ne olacak?

Kanun metni diyor ki: "Her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrasına göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanır."

2025 yeniden değerleme oranı %43,93 idi, 2026'nın oranı yıl sonunda açıklanacak. Varsayımsal olarak 2026 oranı %30 olursa:

• 2027 SGK yemek istisnası: 300 × 1,30 = 390 TL/gün (tahmini)
• Gelir vergisi istisnası da benzer şekilde artacağından iki istisna eşit kalmaya devam edecek.

Yuvarlama kuralı (%5 kesir) pratikte nasıl işleyecek?

Kanun metni: "Bu şekilde hesaplanan tutarın %5'ini aşmayan kesirler dikkate alınmaz."

Örnek: 2027'de yeniden değerleme oranı %30 olursa hesaplanan tutar 390 TL. %5'i = 19,50 TL. Eğer hesaplanan tutar 390,00 ile 409,50 TL arasında bir kesirli değer çıkarsa, kesir dikkate alınmaz ve 390 TL uygulanır. 409,50 TL'yi aşarsa yukarı yuvarlanır. Bu kural, ufak ondalık farkların gereksiz karmaşıklık yaratmasını önlemek için konulmuş.

Özet

7577 sayılı kanun ile nakit yemek yardımı veren işverenlerin SGK prim yükü ciddi şekilde azaldı. Günlük 300 TL'lik yeni istisna tutarı gelir vergisi istisnası ile eşitlendi ve her yıl yeniden değerleme oranı ile otomatik artacak. Yemek kartı ile yalnızca restoranda kullanım için durum değişmedi (tamamı muaf). Nisan ayında yayımlanmış olsa da Kolay İK dahil çoğu bordro yazılımı yeni istisnayı 1 Mayıs 2026 döneminden itibaren uygulayacak; bordro departmanlarının SGK'nın çıkaracağı genelgeyi takip etmesi ve yazılım parametrelerini güncellemesi gerekiyor.

Kaynak: 7577 sayılı kanun, madde 10 - 5510/80(b) değişikliği. Resmi Gazete: 17.04.2026, Sayı: 33227.